Bakıda 50 min manatlıq qəbirüstü abidələr - Şöhrətpərəstlik, yoxsa dəyər

İlk ölüləri torpağa basdırma mərasimi İspaniyanın Atapuerka bölgəsində 350 min il əvvəl baş verib. Müasir dövrdə basdırılan ölüyə abidə qoymaq geniş yayılıb. Hətta bu qəbirüstü abidələr üçün külli miqdarda pul xərcləyən insanlar var. Bəzən dünyasını dəyişmiş şəxslərin peşələri onların qəbirüstü abidələrində həkk olunur. Mərhumun peşəsisinə uyğun abidə qoyulur. Məsələn dülgər olmuş şəxsin qəbirüstü abidəsində mişar, şahmatçının qəbirüstü abidəsində şahmat fiqurları, sürücünün abidəsində maşın, bərbərin qəbirüstü abidəsində daraq və qayçı, yazıçının abidəsində kitab və.s.

Bu yerdə mərhum türk yazıçısı Əziz Nesin yada düşür. Dahi yazıçı özü vəsiyyət etmişdi ki, onun üçün dəfn mərasimi təşkil edilməsin, məzarı olmasın: "Bir məktəbin bağçasına basdırın məni. Üstümdə uşaqlar topla oynasın". Buna görə, dostları yan-yana 6 qəbir qazıb və yazarı onlardan birinə qoyaraq tələsik bütün qəbirləri torpaqlayıblar. Beləcə onun vəsiyyəti gerçəkləşmiş olub, indi məzarının üzərində həqiqətən uşaqlar oynayır. 

Amma bu cür hallar barmaqla sayılacaq qədərdir. İnsanlar diqqət çəkmək üçün dəbdəbəli qəbirlərə üstünlük verirlər. Onlar sanki  itirdikləri insanı başdaşılarından boylanarkən gördükdə təsəlli tapırlar.

Ağ mərmər isə nisbətən ucuz başa gəlir. Yerli materialdan hazırlanan ağ mərmər qəbirüstü abidələr 800 manatdan başlayır. Amma bunun keyfiyyətsiz olduğunu dedilər. Ümumiyyətlə qəbirüstü daşın hazırlanma prosesi 3-7 gün arası çəkir.

Abidə üzərinə vurulan şəkil isə əvvəllər əllə döymə üsulu ilə həyata keçirilirdi. İndi isə komputer sistemi şəkili cihaza ötürür, cihaz şəkili daşa işləyir. 

Ən bahalı işin isə heykəl olduğu vurğulandı. Heykəlin minimal qiyməti 10 000 manatdır. Təkcə  heykəltəraş bir heykələ görə 2-3 min manat arası zəhməthaqqı alır. Heykəl var ki, 50 min manata başa gəlir.

İlahiyyatçı Hacı Şahin Həsənli ANN.Az-a danışarkən bildirdi ki, hər bir insanın qəbri üzərində bahalı abidə ucaldılması düzgün deyil:

Təəssüf ki, qəbir daşları insanlar arasında rəqabət predmetinə çevrilib. İnsanlar qəbir daşları ilə də öyünürlər. Bunu da şan-şöhrət vasitəsi kimi qəbul edirlər. Bu dinin ibtidai prinsiplərinə ziddir. Dini nöqteyi-nəzərdən qəbir üzərində yalnız kiçik bir əlamət olmalıdır. Bu əlamət dəfn olunan şəxsin kimliyini bildirməlidir.

Dəbdəbəli məzar daşlarının qoyulması düzgün deyil. Quranda qeyd olunub ki, israf edənlər şeytanın qardaşıdır. Yəni israfçılıq şeytan əməldir. İsrafçılığın qaynağı da şöhrətpərəstlikdir. Əslində insan ölənin ruhuna yaxşılıq etmək istəyirsə, onun adından xeyriyyə əməli edə bilər. Baş daşına sərf etdiyi pulu xeyriyyə işinə istifadə edə bilər. Həmin vəsaitlə hər hansısa tələbənin təhsil haqqını ödəyə, ehtiyacı olan insanın ehtiyacını ödəyə bilər. Bu əməlin savabını dünyadan köçmüş insanın ruhuna hədiyyə edə bilər. Amma bəzi insanlar sağlığında yaxın adamlarına dəyər vermir, dünyadan köçəndən sonra qəbri üzərində böyük abidə qurur. Bununla özünü basqalarına göstərir, belə bir rəy yaratmağa çalışır ki, guya dünyadan köçmüş qohumuna dəyər vermiş olur. Əslində bu dəyər deyil. Həm dini nöqteyi-nəzərdən günahdır, həm də sağlam məntiqə və ağıla sığmayan hərəkətdir".