Gənclər Operativ qərargaha etiraz edir - "Bəyəm gəlinlik COVİD-19-u artırır?!"

Nəzir və Aysu  2016-cı ilin noyabrında  tanış olub. Hər ikisi Azərbaycan Memarlıq Universitetinin məzunudur. Cütlüyün 2020-ci ilin fevralında həri mərasimləri baş tutub. Həmin ilin iyununda, daha sonra isə oktyabrında toy keçirməyi planlaşdırsalar da karantin səbəbindən  təxirə salmalı olublar. Nəzir və Aysu gözləməkdən yorulduqlarını dedilər. 
 
"Günü uzada-uzada payıza qədər apardıq. Amma nə korona bitdi, nə də qadağa götürüldü. Toy sevginin, xoşbəxtliyin əsas göstəricisi deyil. Amma hər kəsin bir xəyalı var. Xanımların çoxu gəlinlik geyinməyi xəyal edir.  Birimiz  ailənin tək övladı, digərimiz isə evin son beşiyidir. Hər ikimizin valideynləri bizim toyumuzu təmtəraqlı etmək istəyir. Özəl günümüzü mən də yaxşı qeyd etmək istəyirəm", - deyə Aysu Anews.az-ın suallarını WhatsApp üzərindən cavablandırarkən bildirdi.
 
 
Toy qadağasından narazı olan, karantinə görə toyu baş tutmayan Arzu Qurbanovanın (şərti ad, red.)  fikrincə, toyların keçirilməsinə icazə verilsə bu heç də COVİD-19 xəstələrinin statistikasına mənfi təsir etməyəcək. 
 
"COVİD-19-dan dünyasını dəyişənlər haqqında məlumatımız var, bir çoxumuz da ciddiliyinin fərqindəyik. Amma toylar keçirilsə bu yoluxma artacaqmı?! Hər həftə hansısa kafe ya restoranda otururam. Eyni məkanda masa arxasında yüzlərlə insan olur,  canlı musiqi hətta məşhur müğənnilərin iştirakı ilə insanlar əylənir, istirahət edirlər. Bu insanlar qohum olsa  nə fərqi var? Gəlinlik geyinməkmi  koronanı artırır?! İllərdir ki, gəlinlik geyinmək istəyən insanlar var. Onların xəyallarının gerçəkləşməinə niyə mane olurlar?! Yaxud da iki musiqiçinin müşayiəti ilə, vağzalı sədaları  altında gəlinin ata evindən çıxması ilə koronavirus artacaqmı? Müəyyən məhdudiyyətlərlə məclislərin təşkilinə icazə verilsə, insanlar gizli şəkildə toy etmək məcburiyyətində qalmaz.", - deyə Arzu Qurbanova söylədi.
 
Müsahibimiz toyların valideynlər üçün də vacibliyindən söz açdı. "Valideynlərimiz indiyə kimi qohum-qonşu toyuna yaxşı pul salıb ki, özləri toy edəndə əvəzini ala bilsinlər. Toylar yeni ailə quranlara maddi cəhətdən dayaq idi",  - deyə o,  bildirdi. 
 
8 aydır ki, övladına toy etməyi gözləyən Kəmalə Rzayeva qadağa səbəbindən  toysuz evlənən gənclərin  gələcəkdə peşman olacağını dedi.
 
"Toy elimizin adət-ənənəsidir. Övladımın ən xoş günündə oynamaq, dosta-düşmənə xoşbəxtliyimi çatdırmaq istəyirəm. Bir tək nigah bağlamaqla gəlin gətirməyi düşünmürəm. Ona görə də oğlumdan səbrli olmasını  istəmişəm. Məsul şəxslərin tez zamanda bu məsələni həll edəcəyinə inanıram ”.
 
"Neptun" şadlıq sarayının baş inzibatçısı Asif Cəfərov toyların qadağa olunması səbəbindən ziyana düşüb. 
 
"Maddi ziyandan nə qədər danışsam azdır. Təkcə şadlıq  evinin özünün 120 nəfərə yaxın işçisi vardı. Daha sonra ərzaq gətirən firmalar, şadlıq sarayları ilə əməkdaşlıq edən ticarət mərkəzləri, mağazalar var. Hamısı işsiz qalıb. Həmçinin kənd təsərrüfatı ilə məşğul olanların bir qismi toylar vasitəsiylə gəlir əldə edirdi. Həmin insanlara maddi ziyan  dəydi. Düşünürəm ki, gözəllik salonları, gül və qızıl  mağazaları, ev alqı-satqısı ilə məşğul olanların qazanclarının azalmasında başlıca səbəb toylara qoyulan qadağadır.  Məsələnin mənəvi tərəfi də var. 2020-ci ildə toylar olmadığı üçün 2021-ci ildə doğuş sayında azalmalar olacaq. Bu da 5-6 ildən sonra öz fəsadlarını göstərəcək. Məktəbdə şagird, orduda  əsgər qıtlığı yaranacaq".  
 
Asif Cəfərov  insanların toya gedərkən bir neçə saatlıq olsa belə sıxıntılardan uzaqlaşdığını düşünür. 
 
 
Bəs görəsən şadlıq evlərinin işləməməsi ölkəyə nə kimi iqtisadi ziyan vurub?  İqtisadçı Akif Nəsirli bildirdi ki, toylara qoyulan qadağa həm vətəndaşların, həm də dövlətin büdcəsinə ziyan vurur.  
 
"Toy biznesi ölkəmizdə geniş yayılıb və bir çox sahə ilə birbaşa əlaqədədir. Toy və digər mərasimlərin keçirilməsi ilə bağlı qoyulan qadağa orada çalışan insanların işlərindən məhrum edilməsi deməkdir. Həmin işçilər çörəkpulu qazana bilmir. Həmçinin şadlıq sarayları dövlətə müəyyən miqdarda vergi verir. Restoran vergiləri böyük məbləğ yaratmasa da atalar demiş "dama-dama göl olar", - deyə iqtisadçı söylədi.
 
 
" Restoranlara çoxlu maddi zərər dəyib. Restoran sahibləri hələ də toyların bərpasına ümid edir onların fəaliyyət istiqamətini dəyişmirlər.  Şadlıq evlərini  sahibkarın fantaziyasıdan asılı olaraq ticarət obyekti, istehsal müəssəsi və s. kimi istifadə etmək olar.  İnkişaf etmiş ölkələrin çoxunda mövcud vəziyyətə ayaqlaşma prosesi gedir, bizim sahibkarların çoxu isə gözləməyə üstünlük verir.  Bu da ölkəmizdə sahibkarlıq mədəniyyətinin aşağı səviyyədə olması ilə bağlıdır".