İsrail qazı Azərbaycan kəmərinə qoşulur? - AÇIQLAMA

Bunu ANN.Az-a açıqlamasında Neft Araşdırmaları Mərkəzinin rəhbəri, ekspert İlham Şaban İsrailin qazının Azərbaycandan keçən boru kəmərinə qoşulacağı haqqında yayılan məlumatları şərh edərkən deyib.

 

 

"İsrail dövləti 2010-cu ildə özünün qaz yatağını kəşf edib. Həmin müddətdən 6 ildən çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, hələ də qaz yataqlarını istismarına başlanmayıb. Həmin qaz yataqlarının ümumi ehtiyatı 1 trilyon kubmetrə qədərdir. Yəni, bizim Şahdəniz yatağı qədər ehtiyatımız var. Qaz yataqlarının istismarına başlanmamasının səbəbi odur ki, İsrail Misirdən ucuz qiymətə qaz alır. İsrailə qazı mayeləşdirilmiş şəkildə və ya boru ilə Misirdən gətirmək daha ucuz başa gəlir, nəinki, qaz yataqlarına kapital qoyub, onları istismara vermək. Bundan əlavə,  Aralıq dənizində o qaz yataqlarının istismara verilməsi, hələ gündəmdə deyil.  Nəzərə alsaq ki, yaxın 10 ildə karbohidrogenlərin qiyməti ucuz olacaq, həmin yataqların işlənməsi güman ki, kağız üzərində qalacaq. Çünki, orada dəniz dərinliyi çoxdur. Belə bir infrastrukturu Aralıq dənizində yaratmaq çətindir. Həm də Aralıq dənizinin duzluluq dərəcəsi normadan o qədər artıqdır ki, indiyə qədər o dənizdə heç vaxt sualtı boru kəməri çəkilməyib. Bu boru kəməri ona görə lazımdır ki, İsrail Suriyadan yan keçməklə, Türkiyəyə boru çəkməlidir. Kəmərin uzunluğu təqribən 500 km-ə yaxın olmalıdır”. 

 

 

"Bu məsələnin həyata keçirilməsində TANAP-ın anonim şirkəti var və şirkətin həyata keçirdiyi layihədə Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin 58% payı var. Ola bilsin, bir neçə aydan sonra Neft Şirkətinin oradakı payı daha da azalacaq. Yəni bu, bir konsorsiumdur. Şirkət hazırda boru kəmərini tikməklə və ondan sonra istismarı ilə məşğul olacaq. TANAP nəqletmə şirkəti olduğundan, o kəmərdən nə qədər çox qaz keçərsə, gəlir bir o qədər də çox olacaq. Azərbaycanın hazırda tək düşməni Ermənistandır. Onların da təbii qazı yoxdur. Ona görə, həmin kəmərdən digər dövlətlər də qaz sata bilərlər. Onun Azərbaycana heç bir aiddiyyatı yoxdur”, - deyə İlham Şaban əlavə edib.

 

 

"İsrail Azərbaycandan qərbə çəkilən qaz kəmərinə qoşularaq, şelf yataqlarından (Aralıq dənizindən) öz qazını satmaq üçün fürsətləri dəyərləndirir. Layihənin reallaşması iki ölkə arasındakı münasibətləri daha da gücləndirəcək”.